AI agentlər

Debitor borcları: maliyyə agenti hər səhər nə edir?

Vaxtı keçmiş borc, bu həftə gözlənilən ödənişlər və e-qaiməsi olmayan sənədlər. Distribyutor şirkətində AI agentin bir səhəri.

, CTO7 dəqiqəDigər dillərdəAZENRU

Bu yazıda

Qısa cavab: Distribyutor şirkətində AI agent maliyyə şöbəsi üçün səhər üç sualın cavabını hazırlaya bilər: hansı müştəri borcludur, bu həftə nə daxil olacaq və hansı sənəd yarımçıqdır. Agent məlumatı 1C-dən oxuyur və xatırlatma layihələrini yazır. Göndərmək və düzəlişi tətbiq etmək qərarı maliyyə şöbəsindədir.

Maliyyə agenti maliyyə şöbəsinin komanda üzvüdür. O, pulun izini tutur: kim gecikir, hansı ödəniş gəlir, hansı sənəd hələ mühasibləşdirilməyib. Məlumatı o toplayır, qərarı isə maliyyə şöbəsi verir.

Vaxtı keçmiş borc niyə bir gündə tapılmır?

Distribyutor şirkətində müştəri çox olur, satıcılar çoxdur, bazalar və ya filiallar bir neçədir. Borc bir hesabatda görünür, ödənişlər başqa cədvəldə qalır, e-qaimə üzrə sənəd isə üçüncü yerdədir. Bunları birləşdirmək vaxt aparır və səhv də olur.

Avropada aparılan 2024-cü il tədqiqatına görə (Intrum), şirkətlər ildə orta hesabla 73 gün vaxtı keçmiş fakturaların izlənməsinə sərf edir. Vaxtı keçmiş borcu izləmək hər həftə maliyyə şöbəsinin vaxtını aparır.

Problem borcun özündə deyil. Problem onu hər gün eyni qaydada tapmaqdadır.

Nümunə bir səhər: Nümunə Distribusiya MMC

Nümunə olaraq, Nümunə Distribusiya MMC-nin maliyyə şöbəsi səhər işə başlayanda maliyyə agentinin hazırladığı siyahıya baxır. Üç sual var və hər biri ayrıca cavablanır.

Birinci sual: kim borcludur?

Agent 1C-dəki debitor qalıqlarını oxuyur və ödəniş müddəti 30 gündən çox keçmiş müştəriləri süzür:

MüştəriMəsul satıcıVaxtı keçmiş borc (AZN)Gecikmə (gün)
Nümunə Alfa Market MMCSatıcı A12 400,0045
Nümunə Qarabağ Ticarət MMCSatıcı A3 200,0075
Nümunə Xəzər ƏczaçılıqSatıcı B15 600,0090

Cəmi: 31 200,00 AZN. Satıcı sütunu 1C-də məsul satıcı sahəsi qeyd olunubsa, bu cür doldurulur. Maliyyə şöbəsi bir baxışda hansı satıcının hansı müştərisi ilə danışmalı olduğunu görür.

İkinci sual: bu həftə nə daxil olacaq?

Agent ödəniş cədvəlinə baxır və gözlənilən ödənişləri vaxtı keçən məbləğlərlə birlikdə bir siyahıda göstərir:

  • Nümunə Bakı Ofis Mərkəzi: 9 100,00 AZN, gözlənilən tarix 20.11.2026
  • Nümunə Günəş Təchizat LLC: 6 850,00 AZN, gözlənilən tarix 21.11.2026

Bu həftə gözlənilən cəm: 15 950,00 AZN, iki müştəri.

Üçüncü sual: hansı sənəd yarımçıqdır?

Ən böyük risk bu hissədədir. Agent bazalar üzrə sənədləri yoxlayır və iki problem tapır:

  • Satış 0412 (Bakı mərkəz, Nümunə Alfa Market MMC, 12 400,00 AZN): e-qaimə göndərilməyib.
  • Satış 0230 (Gəncə filialı, Nümunə Günəş Təchizat LLC, 6 850,00 AZN): e-qaimə nömrəsi yoxdur.

Cəm: 19 250,00 AZN. Bundan əlavə, mühasibləşdirilməmiş iki sənəd ayrıca bölmədə görünür: Alış 1187 (2 180,00 AZN) və Qaimə 0231 (15 600,00 AZN).

Dövlət Vergi Xidmətinin açıqlamasına görə, elektron qaimə-faktura verilməli olduqda, onu vermədən malların təqdim edilməsinə görə maliyyə sanksiyası tətbiq olunur. Agent bu sənədləri tapır və düzəliş layihəsi hazırlayır. Hansı düzəlişin doğru olduğunu isə mühasib yoxlayır və təsdiqləyir.

Səhər sonunda maliyyə şöbəsi nə görür?

Üç sualın sonunda maliyyə şöbəsinin qarşısında layihələr olur, hər biri təsdiq gözləyir:

  1. Xatırlatma layihələri. Məsələn, Nümunə Alfa Market MMC üçün belə bir mətn hazırlanır:

Hörmətli Nümunə Alfa Market MMC, Sizin 0412 saylı faktura üzrə 12 400,00 AZN məbləğində ödəniş hələ daxil olmayıb. Ödəniş müddəti 45 gün əvvəl keçib. Zəhmət olmasa ödənişin tarixini bizə bildirin. Hörmətlə, Nümunə Distribusiya MMC, Maliyyə şöbəsi

Hər layihənin yanında üç düymə var: Təsdiqlə, Redaktə et, Ləğv et. Mətni dəyişə, müştərini seçə və ya layihəni ləğv edə bilərsiniz.

  1. E-qaimə düzəlişi layihələri. Satış 0412 və Satış 0230 üçün «e-qaimə hazırla» və «e-qaimə nömrəsini yoxla və əlavə et» kartları görünür.
  1. Jurnal. Hansı sorğunun verildiyi, hansı mənbədən oxunduğu, hansı filtrin istifadə olunduğu və kimin təsdiq etdiyi qeyd olunur.

Agent nəyi etmir?

  • Heç bir xatırlatmanı özü göndərmir.
  • Heç bir sənədi özü yazmır.
  • Ödəniş müddətini, cərimə məbləğini və ya hüquqi nəticəni özü müəyyən etmir.
  • Təsdiq olmadan heç bir əməliyyat icra etmir.

Bu, məhsulun əsas qaydasıdır: agent hazırlayır, maliyyə şöbəsi qərar verir.

Nə dəyişir?

Maliyyə şöbəsinin vaxtı siyahı toplamağa yox, qərar verməyə gedir. Hansı müştəriyə zəng edilməlidir, hansı sənəd bu gün düzəldilməlidir, hansı ödəniş gözləməlidir: bunlar bir baxışda görünür.

Bu vaxtın nə qədər olduğunu öz rəqəmlərinizlə hesablaya bilərsiniz. Vaxt və xərc hesablayıcısında ayda neçə vaxtı keçmiş borc müştərisi olduğunu, hər xatırlatma üçün neçə dəqiqə sərf etdiyinizi və işçinizin saatlıq xərcini yazırsınız. Nəticə yalnız sizin girişinizdən hesablanır.

Maliyyə üzrə pilot bir ssenari ilə başlayır, məsələn debitor izləmə. Pilot 30–60 gün çəkir və yalnız oxuma rejimindədir.

AI hazırlıq yoxlaması. 30 dəqiqə, pulsuz. Sistemlərinizə giriş tələb olunmur, söhbət kifayətdir. Zəngdən sonra 1 iş günü ərzində sizə «AI hazırlıq xəritəsi» təqdim edirik: məlumatınız harada yerləşir və debitor izləmə üçün ilk pilot necə qurula bilər. Pilot 7 gün ərzində başlaya bilər.

Tez-tez verilən suallar

Xatırlatmanı avtomatik göndərə bilərmi?

Başlanğıcda yox. Hər göndərmə sizin təsdiqinizlə olur.

Müştəri məlumatı xarici serverə gedirmi?

Lokal model variantında sorğu şirkət şəbəkənizdən çıxmır. Bulud variantında yalnız sorğuya aid hissələr (snippet) modelə göndərilir.

Satıcılar üzrə qruplaşdırma 1C-də var?

Məsul satıcı sahəsi 1C-də qeyd olunubsa, agent onu oxuyur. Hansı sahələrin qeyd olunduğunu AI hazırlıq yoxlamasında birlikdə yoxlayırıq.

Bir neçə bazam və filialım var. Yoxlaya bilərsinizmi?

Bazaların sayı sizin quruluşunuzdan asılıdır. AI hazırlıq yoxlamasında bütün bazaları birlikdə sayırıq.

E-qaimə ilə bağlı qərarı agent verirmi?

Xeyr. Agent yalnız e-qaiməsi olmayan sənədi tapır və düzəliş layihəsi hazırlayır. Hüquqi qərar mühasibindir.


Maliyyə agentinin bütün ssenariləri və məlumat mənbələri üçün Maliyyə agenti səhifəsinə baxın. Satış tərəfində oxşar iş üçün cavabsız təkliflər yazısına, məlumatın harada qaldığı sualı üçün isə məlumat harada qalır? yazısına baxın.

  • debitor borcu xatırlatma
  • vaxtı keçmiş borc
  • 1C debitor
  • e-qaimə yoxlanışı
  • pul vəziyyəti

İT layihəniz üçün təklif alın

Mövcud İT mühitinizi və planlarınızı bizimlə bölüşün — uyğun həlli birlikdə müəyyən edək.